Tapu Harcı Nedir ve İndirimi

24 Ağustos 2019 Konut Kredisi

2019 Tapu Harcı?

Bu yazımızda tapu harcı nasıl hesaplanır konusunda bilgiler vereceğiz. Ayrıca farklı taşınmaz tiplerinde tapu harçlarında farklılık var mıdır veya tapu harcı kim tarafından ödenir gibi sorulara da cevap bulacaksınız. Bunu dışında tapu harcı indirimleri konusunda da bilgi vereceğiz.

Tapu Harcı Ne Kadar?

Tapu harcı konut ve taşınmaz alım satımlarında taşınmazın tapu müdürlüğüne beyan edilen satış bedeli üzerinden %3 oranı alınan bir bedeldir. Yeni kanun ile tapu harcı %4'ten %3'4 düştü. Bu bedel esas itibariyle tapu müdürlüğünün tapu işlemlerini yapıp tapu çıkartması veya taraflar arası taşınmaz devrine aracılık etmesi için verilmez. Tapu harcı devletin önemli gelir kalemlerinden birisidir ve bir nevi tek seferlik ve dolaysız bir vergidir. Tapu devir masrafları içerindeki en yüksek tutarlı masraf kalemi tapu harcıdır. Özellikle yüksek değerli ev ve taşınmazların alı satımında tapu harçları çok önemli bir masraf kalemi olarak oryaya çıkabilmektedir.

Tapu Harcı Bedeli Nasıl Belirlenir?

Tapu harcı bedelinin alı satım konusu taşınmazın beyan edilen değeri üzerinden %4 oranında alınacağı devlet tarafından kanunlarla belirlenmiştir. Ancak burada önemli olan nokta “beyan edilen değer” kavramıdır. Taşınmazın beyan edilen değeri alıcı ve satıcı tarafından tapuya beyan ettikleri bedeldir ve burada esasen inisiyatif alıcı ve satıcıya aittir. Dolayısıyla tapu dairesi burada alıcı ve satıcının beyan ettiği değeri evin değeri orak esas alır ve bu değer üzerinden tapu harcı hesaplanarak ödeme istenir.

Genellikle tapu masrafları ne kadar tutuyor endişesi içinde düşük tapu harcı ödemek için kişiler evin gerçek alım satım bedelinde daha düşük oranda bir tutarı tapuya beyan ederler. Ancak burada unutulması gereken iki önemli husus vardır.

  • Birincisi; tapu dairesinin özellikle banka kredisi işle alınan evlerde bankadan evin ekspertiz bedelini öğrenme hakkı vardır ve şayet burada ekspertiz bedelinde daha düşük bir bedel beyan edilmişse cezai yaptırımlar söz konusu olabilir.
  • İkinci olarak, bir şahız örneğin aldığı bir evin bedelini çok düşük beyan etmişse ancak buna karşı aynı evini kısa süre sonra çok yüksek bir fiyatla satmışsa bu durumu tespit eden tapu dairesi evi satan kişiden iki atış işlemi arasında değer farkına karşı vergi yazısı cezası talep edebilir. Burada değer farkımın %25’ine kadar bir cezai işlem ile karşı karşıya kalınabilir.

Bu sebeple ev alırken kişilerin tapuya beyan edilen değer nedir mutlaka incelemesi özellikle satıcı veya emlakçı tarafından değerinin çok çok altında bir değer beyan edilmemesine dikkat etmesi gereklidir.

Hangi Taşınmazlardan Tapu Harcı Alınır?

Tapu harcı kanunlara göre Türkiye Cumhuriyeti sınırları içinde yer alan tüm taşınmazlar için ödenir.  Ev yani konutlar için ödenen tapu harcı ile işyeri tapu harcı arasında bir fark yoktur. Tapu harcı aşağıdaki tipteki tüm taşınmazlar için ödenmek zorundadır:

  • Mesken (konut)
  • İş yeri
  • Arsa
  • Tarla

Arsa ve Tarla İçin Tapu Harcı

Arsa tapu harcı hesaplama işlemleri ile aynıdır. Arsaların veya tarlaların tapu devirlerinde de alıcı ve satıcı tapu harcı oranı %1,5+%1,5 toplam %3 tapu harcı oranı ödenir. Burada arsanın tarla veya oturma amaçlı alınıp alınmadığını önemi yoktur. Amacı ne olursa olsun aynı oranda tapu harcı ödenir.

Tapu Harcı Nasıl Ödenir?

Tapu harcı tapu devir işlemleri için tapu müdürlüğüne başvuran taraflara verilen başvuru numarası ile bankların ATM makinelerinden ilgili başvuru numarası ve kimlik bilgileri girilerek ödenir. Ziraat Bankası, Vakıfbank ve Halkbank gibi bankalarının ATM'lerinde tapu harcı ödemesi için ayrılmış kolay menüler mevcuttur.

Uygulamaya bakıldığında esasen bu tapu harcını alıcı ve satıcı taraflar tapuya gitmeden taraflardan tapu masraflarını alan emlakçılar öderler. Emlakçılar ise tapudan devir için randevu aldıktan sonra tapu müdürlüğünce verilen başvuru numarası ile bu harcı bankaya yatırırlar.

Bu sebeple de aslında tapu harcının kim tarafından ödendiği çoğu zaman bir belirsizlik taşır. Zira emlakçılar genellikle alıcı veya bazen satıcı taraflardan kendi komisyonları, tapu harcı ve diğer masraflar için toplu bir para alırlar ve bu para içinde tapu harcını yatırırlar.

Tapu Harcını Kim Öder?

Peki, özellikle ev alacakların aklında en önemli soru, tapu harcını kim öder, sorusuna gelirsek esas olarak burada kanunun cevabı nettir. Tapu harcı masraflarını %50’şer oranda hem alıcı hem de satıcı taraflar öderler. Örnek tapu harcı hesaplama 400.000 TL olarak değeri beyan edilmiş bir konut için alıcı payına %1,5 (400.000 x %1,5) 6.000 TL ve satıcı payına da %1,5 (400.000 x %1,5) 6.000 TL toplamda 12.000 TL tapu harcı çıkacaktır.

Ancak çoğu zaman satıcıların tapu harcı ödemesine yanaşmadıklarını ve kendi paylarını da alıcılara yansıttıklarını görürüz. Bu sebeple ev alacak kişilerin özellikle ev sahibi ve emlakçılar ile tapu harcı ve diğer masrafları kimin ödeyeceğine dair baştan anlaşmaları gereklidir.

Tapu Harcı İndirimi Uzatıldı

Bakanlar kurulu kararıyla dönemsel olarak tapu harcı indirimi yapılabiliyor ve uzatıldı. Özellikle konut satışlarının düştüğü dönemlerde tapu harçları düşürülerek alım ve satım işlemlerinde taraflar üzerinde yük azaltılmaya çalışılıyor.

En son yayınlanan tarihinde yapılan tapu harcı indirimi 31 Aralık 2019 kadar sürecektir. Tapu harcı indirimi resmi gazete’ de yayınlandığı tarihten itibariyle %2’den %1,5’e düşürülmüştü.

Şu an tapu harcında tekrar indirim yapılabileceği konuşuluyor ancak henüz yayınlanmış bir kararname söz konusu değil.


Bunlar da ilginizi çekebilir

Üste Dön